enCity vinh dự nhận Giải thưởng hạng mục Quy hoạch thiết kế đô thị và không gian công cộng xuất sắc cho Ý tưởng Quy hoạch Công viên Rồng bên bờ sông Hồng. Giải thưởng do Hội Quy hoạch Singapore (SIP) tổ chức, ghi nhận những thành tựu nổi bật trong lĩnh vực quy hoạch, đánh giá dựa trên tính sáng tạo, phương pháp luận, giá trị, khả năng triển khai và tầm nhìn chiến lược.
Trong nhiều thập kỷ, bãi giữa sông Hồng bị coi là vùng đất ven, dễ ngập, tách biệt khỏi thành phố và ít được khai thác. Cách tiếp cận truyền thống thường xây đê, kè để ngăn nước lũ và bảo vệ thành phố. Ngược lại, đề xuất của Liên danh enCity và Siura Studio chọn một góc nhìn mới: biến vùng đất thấp thành mặt tiền đô thị, coi lũ theo mùa là nguyên tắc tổ chức cho một cảnh quan công cộng mới.
“Nếu bỏ qua vai trò lịch sử của dòng sông như một nguồn tài nguyên cơ bản, đây không chỉ là một sự thất bại về nhận thức – nó còn là một sự thất bại về khả năng tưởng tượng. Tôn vinh quá khứ, sông Hồng nên được coi là nhân tố chính trong các mục tiêu làm cho Hà Nội xanh, văn hiến, văn minh và hiện đại. Coi thách thức là một cơ hội, chúng ta phải xem xét giá trị hiệu quả của sông Hồng, không chỉ như một nguồn nuôi dưỡng đô thị lịch sử mà còn là chìa khóa cho tương lai xanh bền vững của thành phố.”
– KTS Marco Buinhas, Giám đốc Thiết kế enCity, Chủ trì dự án.
Đồ án được dẫn dắt bởi ba chiến lược cốt lõi: Tái sinh hệ sinh thái – Tái hợp con người và dòng dông – Tái tạo cơ hội. Mục tiêu là nhằm chuyển đổi một vùng đất bị lãng quên thành một không gian sinh thái, văn hóa và công cộng. Giải pháp cân bằng đào – đắp giúp địa hình thích ứng linh hoạt với mực nước; các lối đi, công trình và hạ tầng chịu lũ đảm bảo khả năng tiếp cận quanh năm. Dòng sông từ chỗ là ranh giới phân tách nay trở thành hành lang công cộng, nơi đời sống đô thị, di sản và sinh thái hội tụ.
Điểm nổi bật của dự án là phương pháp tiếp cận hệ thống. Các mô hình thủy văn chi tiết được sử dụng để xây dựng chiến lược phân vùng, kết nối đa dạng sinh học với quy hoạch sử dụng đất. Đồng thời, nghiên cứu xã hội đã ghi nhận và lồng ghép các tập quán đời thường, từ tắm sông, trồng trọt nhỏ lẻ đến nghi lễ cộng đồng, vào cấu trúc không gian. Cách làm này vừa gìn giữ ký ức, vừa tạo điều kiện cho đổi mới, biến những sinh hoạt phi chính thức thành một phần chính thức của quy hoạch, đảm bảo tính bao trùm thay vì loại trừ.
“Quy hoạch được đánh giá cao nhờ mục tiêu kép đầy ý nghĩa: vừa hình thành vùng trũng ngập nước quan trọng để tăng cường khả năng thích ứng đô thị, vừa kiến tạo một công viên điểm đến, gắn kết thành phố trở lại với bờ sông. Đề xuất này là phản hồi trực diện và đáng trân trọng trước thực trạng Hà Nội thiếu hụt nghiêm trọng không gian xanh công cộng. Thành công của đồ án bắt nguồn từ chiến lược bài bản, đảm bảo tính tiếp cận và sức hút thông qua hệ thống cầu đi bộ cùng chương trình hoạt động đa dạng, bao gồm khu bảo tồn chim, vườn cảnh, chợ ẩm thực và các tiện ích thể thao. Ban giám khảo đặc biệt ấn tượng với cam kết nhất quán của quy hoạch trong việc phục hồi đa dạng sinh học thông qua nhiều loại hình sinh cảnh. Kế hoạch triển khai theo từng giai đoạn – ưu tiên phục hồi sinh thái trước, sau đó mới phát triển hạ tầng giải trí – thể hiện một cách tiếp cận tinh tế và bền vững.”
– Nhận xét của Hội đồng ban Giám khảo.
Đưa bãi giữa sông trở thành tài nguyên môi trường và công đồng quý giá, Công viên Rồng bên bờ Sông Hồng cho thấy thiết kế có thể dung hòa giữa khả năng chống chịu – công bằng xã hội – ký ức đô thị. Đây là mô hình có thể nhân rộng cho các thành phố Đông Nam Á dễ tổn thương bởi lũ; và đối với Hà Nội, là bước đi quan trọng trong hành trình biến bờ sông thành mặt tiền đô thị đáng đến và đáng sống.
Tìm hiểu thêm về dự án: Công viên Rồng bên bờ sông Hồng
EN